Gerçek

Göndermeler

Mevlânâ'dan

Bunu hiç yorum yapmadan kabul et ki boğazına bal ve süt gibi girsin. Çünkü yorum bağışı geri vermektir, zira o gerçeği hata görmektir. O hata görme, onun aklının zayıflığındandır. Küllî akıl, özdür; cüzî akıl kabuk. Kendini yorumla, hadisleri değil; beynine kötü de, gül bahçesine değil.

[2/174] Beyin ve gönül olmadan düşünceyle doluydular; ordusuz ve savaşsız zafere erdiler.

[2/174] O apaçık görme, onlara göre düşüncedir; yoksa uzak olanlara göre görmektir.

[2/174] Düşünce, geçmiş ve gelecekten olur. Bu ikisinden kurtulunca güçlük çözülür.

[2/174] Her nitelikliyi niteliksizken görmüşlerdir. Madenden önce gerçeği ve sahteyi görmüşlerdir.

Gerçek olmayan saltanatı ne el bil, ne de elbise kolu. Çalınma olan saltanatın gönlü, canı ve gözü yoktur. Halk, sana verdiği saltanatı borç gibi senden geri alır.

İmam-ı Gazali'den

Ona “Âlemin yüzeyinin ötesinde ne bir üst ne de ondan uzak bir boyut vardır” denildiğinde, hayal gücü, bunu kabule yanaşmaz. Tıpkı bunun gibi “Âlemin varoluşundan önce herhangi bir ‘önce’ yoktur, gerçek varlık odur” denildiğinde hayal gücü bunu kabule yanaşmaz.